onay inşası
Kişinin onay vermediği herhangi bir davranış için verdiği “hayır”ı “evet”e çevirmek için kullanılan; fiziksel zorlama içermeyen, duygusal baskının kullanıldığı yöntemlerdir.
Israr: hayır cevabına rağmen üsteleme; sürekli talep etme,
Manipülasyon: sonucu etkilemek amacıyla yönlendirme,
Duygusal ya da fiziksel tehditler: onay verilmezse başkalarına gitme ya da bir sırrını aileyle paylaşma tehdidi,
İkna süreçleri: iltifat, hediyeler, maddi destek,
Duygusal baskı: kişiye kendini suçlu hissettirme,
Yalan söyleme: birliktelik üzerine verilen güvenceler, ve
Kendini acındırmak.
Onay inşası, kişinin seçimlerinin bulanıklaşmasına ve manipüle edildiğini çok sonra fark etmesine sebep olabilir. Gerçek bir onay, tüm bu baskı yöntemlerinin etkisi altında kalmayan, korku içermeyen, istekli bir ‘evet’tir. Her birey, cinsel davranışlara onay vermeyi ya da vermemeyi kendisi seçmelidir.
Bana güvenmiyor musun? Seni ne kadar çok sevdiğimi bilmiyor musun? Sen beni sevmiyorsun. O zaman neden birlikteyiz ki?! Biraz başkalarını örnek alsan keşke. O zaman olacaklardan ben sorumlu değilim. Zaten ciddi düşünmüyor muyuz? O zaman ben yokum.
Bu tepkiler merakını giderme ve iletişim kurma amacıyla verilmiş olsa da kişi üzerinde baskı yaratır ve hazır olunmayan bir davranışın onayını inşa ediyor olabilir. “Hayır” cevabını aldığında veya karşındaki kişinin onayının olmadığını hissettiğinde bunun üzerine konuşmak isteyebilirsin; ancak burada önemli olan bu iletişimin ikna ve ısrar içermediğinden, baskı oluşturmadığından ve partnerinin de bu konu üzerine konuşmak istediğinden emin olmandır.
"hayır" cevabını kabul etmek
Bir cinsel davranışa dair partnerin onayının olup olmadığını anlamak için soru sorulduğunda cevap dolaylı ya da direkt şekilde bazen “evet”, bazen “hayır” olabilir. Peki “hayır” cevabını aldığında kişi nasıl tepkiler verebilir?
Savunmaya ya da ikna çabalarına mı girişir? Soruyu sorarken nazik; “hayır” cevabını aldığında kaba ve saldırgan mı olur? Küsüp içine mi kapanır, yoksa davranışı durdurup iletişime devam mı eder?
Flört ilişkileri içerisinde “hayır” cevabıyla karşılaşmak her zaman kolay olmayabilir. Bunun üzerine düşünmek ve “hayır”ı kabul etmek bir süreç gerektirebilir. Aşağıdaki birkaç öneri bu süreçleri kolaylaştırabilir.
Öncelikle “hayır” cevabıyla karşılaştığın an, açıklama ya da gerekçe beklemeksizin eylemi durdurduğundan emin ol.
Önemli olan karşılıklı keyif almak ve açık bir iletişim içinde olmak. “Hayır” cevabını kişisel alıp kendini savunmak yerine parterinin kararına saygı göster ve partnerine alan tanı.
Partnerin herhangi bir açıklama yapmak istiyorsa bunu ifade edebilmesi için uygun koşulları oluşturduğundan emin ol ve açıklamasını kabul et. “Hayır” cevabını değiştirmeye yönelik ikna etmeye çalışan ya da suçlayıcı cümleler kurma.
Şaşkın, reddedilmiş ya da hayal kırıklığına uğramış gibi hissediyor olabilirsin. Oysa “hayır” da en az “evet” kadar doğal ve sıradan bir cevaptır.
Partnerin söz konusu eylemi istemediğini ifade etmiş, seni istemediğini değil.
Herkes fiziksel ve duygusal olarak güvende hissediyor, değil mi? Sözel olarak bundan emin olmak için şöyle sor: “Daha iyi hissetmen için şu an yapabileceğim bir şey var mı?”
Kendine zaman tanı. Eğer ihtiyaç duyuyorsan sebebini belirterek kendi alanına çekil.
Deneyimden öğrenmeye odaklan. Sormak ve onay almak nasıl bir deneyimdi? “Hayır” cevabını duymak sana nasıl hissettirdi? Neden? Daha farklı hissetmek nasıl mümkün olabilirdi?
Onayı pratik ettiğin, ardından cevabı saygıyla ve sorumlulukla karşıladığın için doğru şeyi yaptığına güven.
Peki sen istemediğin davranışlara “hayır” diyebiliyor musun? Kişisel sınırlarına, iletişim alışkanlıklarına ve “hayır”larına dönüp bakmak için kendine fırsat yarat.
onay ve şiddetin ilişkisi
Onay, cinsellikle cinsel şiddeti birbirinden ayıran çizgidir. Temel ilke, başkaları ile ilişkilenirken kişisel sınırları zorlamamak ve bu sınırlara her koşulda saygılı olmaktır.
Cinsel ilişki, tarafların tamamının etkin özneler olarak karar süreçlerine dahil olduğu, yalnız tek taraflı bir onay alan ve bir onay verenden ibaret olmayan; karşılıklı iletişim, keyif ve haz odaklı eylemleri kapsar.
Onay;
Açık iletişimin göstergesidir.
Kendinin ve diğerinin sınırlarının farkında olmaktır.
Soru sormak ve cevabı kabul etmektir.
Fikir birliğidir.
Her bir cinsel eylem için yenilenir, tek seferliktir.
Her an geri alınabilir, değişmez değildir.
Baskı, ısrar ve tehdit söz konusu olduğunda geçersizdir.
Cinsel şiddeti önlemede etkilidir.
Arzunun varlığı onayın da var olduğu anlamına gelmez.
Herkes içindir!
Bu yazıda cinsel davranışlarda onaydan bahsettik. Evet, cinsel davranışlar için onay gereklidir ama sadece cinsel davranışlar için geçerli değildir çünkü onay, sınırlarla ilgilidir. Sınırlar sadece cinsel davranışlarda değil hayatın birçok alanında olabilir. Sır tutmak, gitmek istemediğin yerler, kiminle arkadaş olmaktan hoşlandığın ya da yemek seçimlerin sınırlarınla ilgili olabilir. Onay, insanların sınırlarını görmek ve bu sınırlara başkalarına saygı duymaktır.
Günlük hayatımızda ne kadar çok onay alma pratiği yaparsak, onay alma davranışını ne kadar çok kullanırsak, cinsellik ile ilgili anlarda onay istemek ve onayı anlatmak o kadar kolay olur. Gündelik hayatımızdaki onayın da hedefi aynıdır: Kendimizin ve karşımızdaki kişinin güvende ve rahat hissetmesini sağlamak.